mgr Sławomir Śmiełowski

Czy stan zapalny można rozpoznać po codziennych objawach?

Wszelkie stany zapalne są o tyle niebezpieczne, że przez dłuższy czas mogą nas nie niepokoić, aż w końcu stanowią podwaliny wielu niebezpiecznych chorób. Co gorsza, często jest to stan przewlekły, trwający latami i może prowadzić do: zapalenia stawów, zaburzeń neurologicznych alergii, schorzeń sercowo-naczyniowych, cukrzycy czy nowotworów. Dlatego szczególnie istotne jest wczesne rozpoznanie stanu zapalnego i właściwa reakcja na niego.

Główne objawy stanu zapalnego

Początkowe objawy mogą wcale nie sugerować stanu zapalnego, stąd często je bagatelizujemy albo nie kojarzymy z omawianym stanem. Są to zazwyczaj: zaburzenia nastroju, lęk i depresja, bezsenność, ciągłe zmęczenie, nieuzasadnione chudnięcie lub przybieranie na wadze, częste zakażenia, kłopoty z układem trawiennym, bóle w różnych miejscach. Utrzymujących się dolegliwości nie można lekceważyć, ponieważ jest to sygnał od organizmu, że coś niepokojącego się w nim dzieje.

W zależności od usytuowania, możemy mówić o zewnętrznych oraz wewnętrznych stanach zapalnych.

Te zewnętrzne są widoczne, a więc tym samym szybciej zdiagnozowane. Objawami klinicznymi są zazwyczaj:

zaczerwienienia (zwiększony przepływ krwi),
obrzęki (nagromadzenie płynów),
podwyższona temperatura takiego miejsca,
bóle miejsca i okolic,
upośledzenia funkcji danej części ciała.

Wspomnianym przypadkom towarzyszą zazwyczaj osłabienie, bóle mięśni oraz podwyższona temperatura ciała.

Z kolei wewnętrzne stany zapalne są niewidoczne dla oka, a więc ich stadia początkowe nie zawsze są zauważalne. Dopiero ostre zapalenia dają o sobie znać i wówczas podejmujemy leczenie. Stosunkowo groźne są także stany zapalne przewlekłe, gdyż ich długotrwałość powoduje zazwyczaj poważniejsze konsekwencje zdrowotne.

Oczywiście wystąpienie wspomnianych objawów (szczególnie długotrwałych) najlepiej potwierdzić badaniami laboratoryjnymi krwi (OB, CRP lub morfologia krwi z leukogramem).

Cichy niszczyciel

Stan zapalny kojarzymy głównie z zapaleniem gardła, zapaleniem oskrzeli czy płuc. Tak naprawdę jest on (podobnie jak gorączka) naturalną reakcją obronną układu odpornościowego na uszkodzenie tkanek lub obecność drobnoustrojów. Stanowi niejako walkę organizmu z infekcjami i zranieniami. Nic się złego nie zadzieje, jeśli organizm w ten właśnie sposób zwalczy chorobę w krótkim czasie. Jednak z różnych względów stan taki może trwać miesiącami, a nawet latami (szczególnie zapalenia wewnętrzne). Są to zazwyczaj chroniczne infekcje, zakażenia czy stres oksydacyjny, a to właśnie przyczynia się do wielu chorób cywilizacyjnych, takich jak: nadciśnienie tętnicze, zawał serca, cukrzyca typu 2, udar mózgu, a nawet choroby nowotworowe.

Jak już wspomniałem, długotrwałe zapalenia przez długi okres mogą być niezauważone i to jest największym niebezpieczeństwem, a wachlarz problemów z nimi związanych jest tak naprawdę dużo szerszy, aniżeli te wspomniane powyżej.

Jak się chronić?

Głównymi metodami walki ze stanem zapalnym są dieta oraz profilaktyka. Dieta przeciwzapalna powinna opierać się na produktach o niskim indeksie glikemicznym i wykluczać rafinowane cukry. Niewskazane są także tłuszcze nasycone (zwierzęce) oraz utwardzone tłuszcze trans (margaryny). Dieta powinna natomiast zawierać przede wszystkim warzywa i owoce bogate w przeciwutleniacze (kapusta, brokuł, jabłka, owoce jagodowe) oraz kwasy omega-3. Wskazane są też orzechy, zielona herbata oraz kurkuma.

Eksperci podkreślają też istotę zapewnienia organizmowi niezbędnych minerałów i witamin, głównie witaminy D, cynku, selenu i magnezu. Niebagatelną rolę w omawianym temacie odgrywa także aktywność fizyczna.

Od czasu do czasu zalecane są też posty (głodówki), które stanowią naturalne oczyszczanie organizmu. Mogą to być posty przerywane (8-godzinne okienko żywieniowe i 16-godzinny post), jeden dzień postny w tygodniu czy w dwóch tygodniach. Każdy post regeneruje organizm, pozwala na rekonfigurację komórek (nadanie im nowych właściwości) oraz oczyszczenie z wielu zbędnych i szkodliwych naleciałości.

Dobrze wiemy, że od czasu do czasu należy posprzątać mieszkanie i zazwyczaj to robimy. Pamiętajmy, że organizm jest przecież dla nas dużo ważniejszy od mieszkania, więc warto go także sprzątać, poprzez właśnie dobroczynne posty. Zauważmy, że chore zwierzę instynktownie unika jedzenia. Bierzmy więc dobre wzorce z natury.