Wpływ aktywności ruchowej na zdrowie człowieka

Ruch jest życiem. Nie tylko wywołuje wiele pozytywnych reakcji organizmu, ale również przez wiele tysiącleci po prostu zapewniał przetrwanie. Człowiek przemieszczał się próbując znaleźć schronienie przed zmienną aurą, drapieżnikami, a także poszukując pokarmu i polując. Jego ciało musiało być sprawne, żeby wspiąć się na drzewo, uciekać i gonić, pływać oraz celnie rzucać różnymi przedmiotami. Musiał codziennie wykazywać się siłą, sprawnością, mieć zręczne ręce i szybkie nogi. Przez całe życie o jego losie decydował ruch. 

Wraz z rozwojem umysłowym człowiek zaczął ułatwiać sobie życie. Osiedlił się, został rolnikiem, więc nie musiał już daleko wędrować w poszukiwaniu pożywienia. Oswoił też zwierzęta i dzięki nim podróżował w odległe strony. Nagle zaczął obrastać w tłuszcz, a jego sprawność nie była już na takim poziomie jak kiedyś. Jeśli chciał być umięśniony i szybko biegać, to teraz musiał zacząć trenować. Codzienne życie człowieka stawało się coraz bardziej statyczne i ograniczone ruchowo. W związku z tym pojawiało się coraz więcej chorób zarówno dotykających ciała, jak też psychiki. 

W obecnych czasach żyjemy zupełnie inaczej niż nasi przodkowie. Kiedyś polując, wchodząc na drzewa, uciekając, rzucając przedmiotami, człowiek tak naprawdę wciąż trenował swoje ciało. Rzeźba mięśniowa w istocie robiła się sama. W taki mimowolny sposób budowano: kondycję, wytrzymałość, a wreszcie odporność – bo ruch pobudzał krążenie. Poza tym organizm hartował się, przebywając stale na świeżym powietrzu w czasie mrozów czy też upałów. Dzięki temu człowiek był zdrowszy. Teraz przy często siedzącym trybie życia aktywność ruchowa stała się koniecznością dla właściwego funkcjonowania organizmu ludzkiego. Warto zatem kilka razy w tygodniu zarezerwować sobie na nią czas. Co dzięki temu można zyskać?

Sposób na stawy, krążenie i… sprawny umysł

Wiele osób ma problemy z kolanami i stawami. Dzieje się tak np. ze względu na wysychanie płynu stawowego. Jego brak powoduje tarcie kości, które są położone blisko siebie. Jeśli występuje ból, to często kończy się to podawaniem odpowiednich lekarstw lub ingerencją w postaci np. wstrzyknięcia kwasu hialuronowego. Może się jednak okazać, że takie zabiegi nie są konieczne, bo pomóc może aktywność, którą jest np. bieganie. Dodatkowo w ten sposób sprawimy, że stawy będą bardziej elastyczne i ruchome.     

Systematyczny ruch powoduje zwiększony i efektywniejszy przepływ krwi. Lepsze krążenie to bardziej dotlenione tkanki i sprawniej działający mózg. Dzięki większemu dopływowi tlenu umysł bardzo dobrze funkcjonuje. Koncentracja i percepcja są na dużo wyższym poziomie. Poprawia się także nastrój i ogólne samopoczucie. Radośniejsze usposobienie pomaga również w kontaktach z innymi, a buzujące ,,endorfiny" – czyli hormony szczęścia – sprawiają, że człowiek jest radośniejszy i ma dużo lepszy humor. Dotlenianie organizmu jest efektywniejsze zwłaszcza wtedy, gdy aktywność odbywa się na świeżym, niezanieczyszczonym powietrzu, np. nad brzegiem morza lub w górach. 

Efektywniejsze krążenie ma także wpływ na szybsze rozprowadzanie po organizmie poprzez krwiobieg substancji odżywczych, takich jak: węglowodany, białka, tłuszcze, witaminy oraz inne składniki mineralne. Dzięki temu tkanki łatwiej się regenerują, a mięśnie lepiej odżywiają, co wpływa na szybsze dochodzenie do pełnej sprawności po dużym wysiłku, jak też różnych mikrourazach. Lepsze krążenie zapobiega chronicznemu zmęczeniu, wypryskom i zmianom zabarwienia skóry, niedoborom witaminowym oraz mineralnym, częstym infekcjom wirusowym i przeziębieniom, a także pojawieniu się żylaków. 

Systematyczna aktywność ruchowa wpływa na lepsze zdrowie. Zapobiega wielu dolegliwościom i chorobom cywilizacyjnym takim jak nadciśnienie tętnicze, choroba niedokrwienna serca, nadwaga i otyłość czy też zaburzenia psychiczne oraz nerwice. Wiele badań opisanych na portalu onkologia.org.pl wskazuje też, że regularnie uprawiana aktywność ruchowa wpływa na zahamowanie wystąpienia wielu nowotworów. Ryzyko zachorowania wzrasta zaś przy prowadzeniu statycznego i siedzącego trybu życia. 

Bardziej ukrwione narządy wewnętrzne mogą również zapobiegać wystąpieniu miażdżycy tętnic, nadciśnieniu, choroby wieńcowej serca oraz zawałom i udarom mózgu.     

Serce osoby aktywnej ruchowo pracuje efektywniej. Wzmacnia się i dzięki temu mniej jest narażone na przeciążenia i trudy. Nie męczy się tak szybko jak serce osób, które są nieaktywne. Łatwiej też znosi różne choroby oraz sytuacje skrajnie stresowe. Praca naszej ,,pompy ssąco-tłoczącej” pozytywnie wpływa również na inne narządy i komórki, które wskutek tego mogą właściwie funkcjonować, gdyż otrzymują tlen do tego potrzebny. Jeśli jest on dostarczany w zbyt małej ilości, wtedy organy nie pracują wydajnie.  

Aktywność ruchowa ma też wpływ na lepsze działanie układu oddechowego. Systematyczny wysiłek zwiększa tzw. wentylację płucną. Dzięki temu mniej się męczymy podczas wykonywania fizycznych prac oraz dłużej możemy podołać różnym obciążeniom. Regularne treningi pozwalają zminimalizować skutki chorób płuc i polepszyć komfort osoby, która na nie cierpi. 

Ruch zapewnia lepsze funkcjonowanie organizmu, radzenie sobie z nieoczekiwanym podjęciem wysiłku fizycznego oraz poprawia działanie umysłu i wpływa korzystnie na samopoczucie. Dlatego warto znaleźć czas na regularne ćwiczenia, jogging, jazdę na rowerze czy pływanie. Dzięki aktywności nasze życie będzie po prostu pełniejsze, a starzenie się organizmu – opóźnione. 

Opracował Jarosław Cieśla