Gojnik – wsparcie zdrowia od czasów starożytnych

Gojnik to roślina występująca w terenach górskich, która już w czasach starożytnych zyskała sobie uznanie, jako skuteczny środek na wzmacnianie organizmu. Zawdzięcza to swoim składnikom odżywczym. Herbata z tego zioła dodaje sił, stymuluje układ odpornościowy, a także pomaga zapobiegać infekcjom wirusowym, co potwierdzają współczesne badania naukowe. Ziele to jest też uznawane za afrodyzjak poprawiający libido. Jakie jeszcze właściwości posiada gojnik?   

Gojnik (Sideritis L.) określany też jako ,,tatarczaj", ,,szałwia libańska" i ,,bułgarska viagra" – to roślina należąca do rodziny jasnotowatych. Na świecie występuje ok. 140 jej gatunków. Rośnie dziko głównie na obszarze śródziemnomorskim, a także w zachodniej i środkowej Azji oraz na wyspach obejmujących tereny północno-wschodniego Atlantyku. Jest wrażliwa na minusowe temperatury, dlatego należy zapewnić jej ciepłe bytowanie podczas uprawy. Wydziela mocny aromat i bardzo przyjemnie smakuje.  

Wykorzystywanie gojnika zależy od gatunku. Znajduje zastosowanie w lecznictwie, kosmetyce, a także  jako dodatek smakowy do herbat. Jest też uprawiany dla ozdoby.

Składniki gojnika decydują o jego prozdrowotnych właściwościach

W składzie gojnika znajdują się takie biopierwiastki jak: żelazo, selen, wapń, magnez, potas, miedź, sód, kobalt oraz cynk. Występują również: kumaryny, taniny, glikozydy, olejek eteryczny, garbniki, a także flawonoidy. Roślina zawiera też kwasy fenolowe, sterole, tiaminy, jak również diterpeny.   

Herbata z gojnika wspomaga układ immunologiczny

Gojnik od wieków był wykorzystywany na wzmocnienie odporności. Napar z tej rośliny nazywany ,,górską herbatą" jest bardzo popularny w Grecji. Pije się go profilaktycznie, by zapobieganie grypie i przeziębieniom – zwłaszcza w okresach nasilonego ataku infekcji wirusowych. Jest stosowany również na zapalenie oskrzeli oraz przy różnych zaburzeniach funkcjonowania układu oddechowego. Bardzo dobrze sprawdza się w przypadku: kataru, kaszlu i zatkanych zatok, gdyż wpływa na złagodzenie stanów zapalnych błony śluzowej. Wypijany profilaktycznie poprawia krążenie i dodaje energii, a człowiek szybciej wraca do zdrowia po chorobie. Współcześnie przeprowadzone badania potwierdzają lecznicze i prozdrowotne właściwości gojnika.  

Gojnik wpływa na lepsze funkcjonowanie mózgu

Składniki zawarte w gojniku powodują wzrost sił i energii. Człowiek czuje się nie tylko lepiej fizycznie, ale również psychicznie. Gojnik wpływa na zwiększenie produkcji serotoniny, która nazywana jest „hormonem szczęścia“. Poprawia się samopoczucie i nastrój jest dużo lepszy. Po spożyciu gojnika podnosi się także poziom dopaminy, która odpowiada między innymi za procesy emocjonalne, motywację i chęć do działania. Człowiek zaczyna  pozytywnie myśleć. Mózg efektywniej pracuje, co ma wpływ na lepszą pamięć oraz koncentrację. Herbaty z gojnika zalecane są osobom, które pracują umysłowo oraz narażone są na sytuacje stresowe. Pomagają też na stany lękowe i w przypadku przygnębienia. Stosuje się je również w terapii depresji oraz na uspokojenie i rozluźnienie.

Antyoksydanty zawarte w gojniku wpływają na hamowanie procesów starzenia. Warto zatem spożywać tę roślinę, żeby przedłużyć sobie młodość oraz uchronić się przed chorobami neurodegeneracyjnymi.    

Gojnik jest skutecznym afrodyzjakiem

Herbaty z gojnika dodają sił witalnych i sprawiają, że zmęczenie szybko mija. Powodują wzrost energii oraz podnoszą libido. Z tego powodu roślinę tę określa się jako ,,bułgarską viagrę". Zawarte w niej substancje wpływają też na płodność. Ten naturalny afrodyzjak zalecany jest nie tylko mężczyznom, ale również kobietom, gdyż u nich również wzmaga ochotę na seks.

Gojnik podnosi komfort codziennego życia

Herbata górska jest napojem, który pozwala na orzeźwienie i wzrost energii podczas letnich upałów. Wykazuje się także działaniem moczopędnym. Dzięki temu z organizmu zostają usunięte szkodliwe substancje, co wpływa na lepsze funkcjonowanie organów wewnętrznych. Ma właściwości przeciwzapalne dlatego można nią wspomagać leczenie np. zapalenia dróg moczowych. Spożywanie herbatek z tej rośliny przyczynia się do złagodzenia objawów alergii.   

Gojnik może też być stosowany przy występowaniu różnego rodzaju dolegliwości bólowych. W czasach starożytnych leczono nim rany wojowników odniesione w wyniku walk na polu bitwy, dzięki czemu łatwiej się goiły, a ranni szybciej wracali do zdrowia. Stosowano go również na lepsze funkcjonowanie układu trawiennego. Pomagał na niestrawność oraz zaburzenia pracy jelit i wrzody żołądka.

Gojnik dzięki zawartym w nim antyoksydantom zwalcza wolne rodniki. Dzięki temu zabezpiecza przed groźnymi chorobami, a także pozytywnie działa na układ krążenia. Jest skutecznym regulatorem ciśnienia krwi. Zawarte w tej roślinie żelazo może przyczynić się do  zapobieżenia rozwoju anemii.

Występujące w gojniku substancje wykazują się właściwościami bakteriobójczymi. Pozwalają na radzenie sobie z takimi bakteriami jak: Escherichia coli oraz Pseudomonas aeruginosa. Działanie przeciwgrzybicze natomiast pomaga zwalczać drożdżaka Candida.
Gojnik jest składnikiem wielu produktów kosmetycznych: kremów, maści, toników i innych preparatów. Działają one odświeżająco i regenerująco na ciało. Pomagają niwelować zmarszczki, odmładzają cerę i wpływają na jej lepszy wygląd, a także chronią skórę przed promieniami słonecznymi.  

Przepis na sporządzenia herbaty z gojnika

Łyżkę suszonego ziela gojnika należy wsypać do szklanki i zalać wrzącą wodą. Następnie zakryć i odstawić na ok. 10 minut. Po tym czasie należy odcedzić napar i pić 3 razy w ciągu dnia.

To warto wiedzieć

Gojnika nie powinny spożywać osoby uczulone na to zioło. Kobiety będące w ciąży oraz karmiące piersią przed wypiciem herbaty na bazie tej rośliny muszą skonsultować się z lekarzem.    

Jarosław Cieśla