Pestki dyni – surowiec nie do przecenienia. Zdrowie układu moczowego i nie tylko

Dynia zwyczajna (Cucurbita pepo) to gatunek rośliny jednorocznej z rodziny dyniowatych. Pochodzi z Ameryki Południowej, ale uprawiana jest na całym świecie. Ważnym surowcem leczniczym są pestki (nasiona) dyni oraz tłoczony z nich olej.

Pestki dyni w profilaktyce zdrowotnej układu moczowego u mężczyzn

Prostata (gruczoł krokowy) jest narządem męskim. Jego prawidłowy kształt i wielkość przypomina orzech włoski, jednak wraz z wiekiem (po ok. 45.–50. roku życia) gruczoł ten, pod wpływem działania hormonów androgennych, stopniowo powiększa się, co fachowo nazywane jest „łagodnym przerostem gruczołu krokowego”. U niektórych mężczyzn występują zaburzenia w oddawaniu moczu.

Zioła przynoszą obiecujące efekty, minimalizując dokuczliwe objawy, takie jak: częste oddawanie moczu (także w nocy), uczucie niecałkowitego opróżnienia pęcherza, parcie na mocz czy zmniejszona objętość i siła strumienia moczu, która powoduje opóźnienie w rozpoczęciu oddawania moczu i przerywany strumień.   

Przebadano wielu pacjentów ze zdiagnozowanym łagodnym przerostem gruczołu krokowego. W jednym z badań w ośrodku klinicznym mężczyznom podawano kapsułki z 500 mg ekstraktu z pestek dyni. Jakość życia badanych uległa znacznej poprawie dzięki zmniejszeniu dolegliwości ze strony układu moczowego.

Wiele badań potwierdziło synergizm działania pestek dyni z ekstraktami innych roślin:

– palma sabałowa (Serenoa repens),
– śliwa afrykańska (Pygeum africanum),
– wierzbownica drobnokwiatowa (E. parviflorum).

W jednym z badań 32 pacjentów otrzymywało przez 3 miesiące kapsułkę z ekstraktem ww. ziół wraz z pestkami dyni. Objawy kliniczne łagodnego przerostu gruczołu krokowego zmniejszyły się o 35,9 proc. w porównaniu z grupą placebo, natomiast częstość nocnego oddawania moczu została zmniejszona o 39,3 proc. w porównaniu z grupą placebo.

Pestki dyni w profilaktyce zdrowotnej układu moczowego u kobiet

Także panie zmagają się z chorobami układu moczowego. Pestki dyni niosą pomoc kobietom cierpiącym na wysiłkowe nietrzymanie moczu, choć przypadłość ta dotyka także mężczyzn, jednak w mniejszym stopniu. Wysiłkowe nietrzymanie moczu u kobiet może wynikać z kobiecej anatomii układu moczowego, jak również powodami mogą być: menopauza, porody naturalne czy zabiegi ginekologiczne. O wysiłkowym nietrzymaniu moczu mówimy wtedy, kiedy pęcherz jest pełny i pod wpływem ciśnienia (kaszel, kichnięcie lub śmiech) mocz bezwiednie wypłynie.

Działanie pestek z dyni bezpośrednio wpływa na zmniejszenie epizodów bezwiednego moczenia. Dzieje się tak za sprawą związków chemicznych zawartych w pestkach dyni, a są nimi: sterole (sitosterol, spinasterol) oraz kwasy tłuszczowe, takie jak: kwas oleinowy, linolowy, palmitynowy i tokoferole.

Poddano badaniom 86 kobiet z wysiłkowym nietrzymaniem moczu. Leczono je 12 tygodni mieszanką: pestki dyni, wyciąg ze skrzypu polnego oraz wyciąg z nasion lnu zwyczajnego. Epizody nietrzymania moczu w ciągu dnia zostały zmniejszone do 35 proc., a częstość oddawania moczu w nocy spadła aż do 54 proc.

Nie tylko układ moczowy

Pestki dyni w badaniach farmakologicznych wykazały obiecujące działanie terapeutyczne również w prewencji chorób metabolicznych czy układu sercowo-naczyniowego. Związki chemiczne występujące w pestkach dyni zostały wykorzystane do produkcji leków: przeciwcukrzycowych, przeciwbólowych, przeciwzapalnych i kardioprotekcyjnych.

Ekstrakty z dyni wykazują pozytywne działanie w zwalczaniu infekcji bakteryjnych i grzybiczych. Skutecznie zwalczają bakterie Gram-dodatnie: Staphylococcus aureus, Bacillus subtilis oraz  Gram-ujemne: Escherichia coli, Proteus vulgaris, Pseudomonas aeruginosa, Salmonella czy Klebsiella.

Pestki dyni w leczeniu różnych zaburzeń znane są od dawna. Warto po nie sięgać w ramach profilaktyki.

Opracowanie Agata Majcher