Korzeń prawoślazu

Korzeń prawoślazu

Prawoślaz lekarski (Althaea officinalis) należy do rodziny ślazowatych Malvaceae.

Do tej rodziny zalicza się między innymi także ślaz dziki (Malva) oraz hibiskus.

Prawoślaz jest byliną dorastającą do 2 m wysokości. Posiada gruby, palowy, czasem rozgałęziony korzeń – surowiec wysoko ceniony w lecznictwie. 

Liście i kwiaty rośliny także są wykorzystywane, choć w mniejszym zakresie. W polskiej tradycji ludowej prawoślaz lekarski znany jest pod nazwami: ślaz leśny, polny, prawdziwy, lekarski, malwa prawdziwa, topolówka lub zygmarek lekarski. Kwitnie w lipcu i w sierpniu, a nawet do września. Naturalnie występuje na terenie Europy Środkowej i Wschodniej, w Polsce rzadko rośnie w stanie dzikim, a jeśli już, to na południu i wschodzie. Jest on uprawiany głównie dla celów medycznych i farmaceutycznych.


Prawoślaz jest ceniony przede wszystkim ze względu na to, że zawiera dużo śluzów, które wykazują działanie zmiękczające i powlekające. Najbardziej bogate w śluzy są korzenie, które wykopuje się jesienią, w drugim lub trzecim roku wegetacji rośliny, susząc w temperaturze do 40°C. 

Składniki aktywne prawoślazu

Główne substancje lecznicze zgromadzone są w korzeniach rośliny. Są to: śluzy, pektyny, skrobia, sacharoza, asparagina, betaina, glikozydy flawonowe, sole mineralne, tłuszcze, saponiny, kwasy organiczne (m.in.: kawowy, ferulowy, salicylowy, wanilinowy, syryngowy) oraz kumaryny. Natomiast liście i kwiaty zawierają: śluzy, pektyny, flawonoidy, sole mineralne oraz kwasy organiczne. 

Terapeutyczne działanie prawoślazu

Wyciągi z prawoślazu działają osłaniająco, przeciwkaszlowo, zmiękczająco, przeciwzapalnie, żółciopędnie, regulują wypróżnienia, dlatego surowiec stosuje się przy dolegliwościach układu pokarmowego takich jak: biegunki, zaparcia, choroba wrzodowa. Prawoślaz wykorzystywany jest także przy schorzeniach układu oddechowego takich jak np.: kaszel czy katar oraz w sytuacjach, w których dochodzi do uszkodzeń śluzówki przewodu pokarmowego na skutek zażywania leków.


Śluzy zawarte w roślinie mają zdolność do pęcznienia i tworzenia żelów. Zmielony i zmieszany z wodą korzeń prawoślazu pęcznieje w jelitach, dlatego zaleca się go stosować w różnego typu dolegliwościach trawiennych. Działając w ten sposób, pobudza on jelita do pracy, ułatwiając wypróżnianie i łagodząc zaparcia.


Prawoślaz ma działanie przeciwzapalne. Stosowany na skórę w formie ciepłej, gęstej papki łagodzi czyraki, ropne zapalenia skóry, trudno gojące się rany i wrzody. Ponadto w stanach zapalnych skóry, powiek i spojówek stosuje się okłady z odwarów – na zmęczone oczy warto nakładać nasączone waciki z odwaru. Także jeśli do oczu wpadła drobinka kurzu, piasku czy innego zanieczyszczenia, zaleca się przemyć je odwarem z prawoślazu.


Z korzeni sporządza się syropy przeciwkaszlowe osłaniające górne drogi oddechowe. Specyfik działa pomocniczo przy stanach zapalnych górnych dróg oddechowych błony śluzowej jamy ustnej, gardła oraz przełyku. Łagodzi suchy i ostry kaszel, który często towarzyszy zapaleniu oskrzeli czy anginie. Prawoślaz jest skuteczny w leczeniu zgagi i nadkwasoty żołądka. 


Najwięcej wartości leczniczych będą miały surowce poddane obróbce termicznej w jak najmniejszym stopniu, dlatego poleca się sporządzanie maceratów na zimnej lub ciepłej wodzie. 


Agata Majcher

Inne wpisy w tej kategorii

Festiwal Kultury Zdrowia - Pełnia Zdrowia bez Leków już 2.03.2024 w Katowicach

2024-02-14

Festiwal Kultury Zdrowia - Pełnia Zdrowia bez Leków już 2.03.2024 w Katowicach

Festiwal Kultury Zdrowia Pełnia Zdrowia bez Leków to największe w Polsce spotkanie poświęcone medycynie naturalnej, klasycznej, ziołolecznictwu i profilaktyce prozdrowotnej. Zapraszamy!

Czytaj dalej

Kompleks ziołowy Carska w profilaktyce zdrowia

2024-01-18

Kompleks ziołowy Carska w profilaktyce zdrowia

Obecnie dużo się mówi o jakości soków żołądkowych, mało jednak wskazuje się na ich ilości, jakie organizm powinien produkować. W ciągu dnia człowiek powinien wytwarzać 10–12 litrów soków żołądkow [...]

Czytaj dalej

Aronocard – wsparcie dla serca na miarę XXI wieku

2024-01-08

Aronocard – wsparcie dla serca na miarę XXI wieku

Recepturę preparatu Aronocard opracował Zbigniew T. Nowak – ceniony w kraju znawca roślin leczniczych, autor dziesiątek bestsellerów o tej tematyce i ekspert telewizyjny. Poznaj i pokochaj Aronocard.

Czytaj dalej

Dania i przyprawy, które pomogą ci się rozgrzać zimą

2024-01-02

Dania i przyprawy, które pomogą ci się rozgrzać zimą

Zimą warto zadbać o rozgrzanie ciała od środka. Dzięki temu będziemy mieli więcej energii do działania i starczy nam sił do sprostania różnym codziennym obowiązkom.

Czytaj dalej

Sięgnij po kiszonki

2023-12-28

Sięgnij po kiszonki

Nie znam osoby, która nie lubiłaby kiszonek. Jest to jeden z najstarszych sposobów na zabezpieczenie produktów przed zepsuciem, a przy okazji metoda na jakże smaczne i zdrowe przysmaki. Moje poko [...]

Czytaj dalej

Mirra dla zdrowia

2023-12-20

Mirra dla zdrowia

Mirra to żywica pozyskiwana z drzewa mirra (Commiphora myrrha), znana ze swojego charakterystycznego zapachu oraz wielu właściwości zdrowotnych i użycia do celów religijnych.

Czytaj dalej