Agata

Agata

Choroby śródpiersia – guzy i torbiele śródpiersia
Choroby śródpiersia – guzy i torbiele śródpiersia

Śródpiersie jest przestrzenią anatomiczną zlokalizowaną w klatce piersiowej pomiędzy płucami – a dokładniej pomiędzy przednią ścianą klatki piersiowej (rękojeścią i trzonem mostka) a trzonami kręgów piersiowych. Śródpiersie jest ograniczone po bokach jamami opłucnej. 

Śródpiersie dzieli się na:

  • przednie – z grasicą i dużymi naczyniami,
  • środkowe – z sercem, osierdziem, aortą i jej odgałęzieniami, żyłą główną górną, tętnicami oraz żyłami płucnymi, tchawicą, oskrzelami głównymi, węzłami chłonnymi oraz nerwami przeponowymi i błędnymi,
  • tylne – z przełykiem, aortą zstępującą, żyłami nieparzystymi, przykręgosłupowymi węzłami chłonnymi i przewodem piersiowym, a także z pniami współczulnymi i błędnymi. 


Do chorób śródpiersia można zaliczyć: guzy i torbiele, odmę oraz zapalenie śródpiersia.

Guzy i torbiele śródpiersia

Są to zmiany patologiczne w obszarze śródpiersia manifestujące się guzami lub torbielami, niebędącymi przerzutami nowotworowymi ani guzami naciekającymi do śródpiersia z sąsiednich okolic. 

Część guzów i torbieli śródpiersia przebiega bezobjawowo. 

Objawy

Do najczęstszych objawów należ guzów i torbieli śródpiersia należą:

  • duszność,
  • kaszel,
  • świst krtaniowy,
  • ciągły lub okresowy ból za mostkiem, który promieniuje do ściany klatki piersiowej,
  • zaburzenia połykania,
  • uczucie ucisku w przełyku,
  • neuralgia i inne objawy neurologiczne.

Guzy i torbiele w śródpiersiu

Śródpiersie przednie 

  • grasica – rozrost, torbiel, grasiczak
  • tarczyca – wole zamostkowe
  • przytarczyce – gruczolak przytarczycy
  • nowotwory zarodkowe – potworniak, nasieniak
  • nowotwory limfoproliferacyjne – chłoniak Hodgkina lub chłoniaki nie-Hodgkina
  • guzy mezenchymalne
  • torbiel wodna


Śródpiersie środkowe

  • powiększone węzły chłonne – chłoniaki, choroby ziarniniakowe (sarkoidoza, gruźlica, pylica krzemowa, grzybice), przerzuty nowotworów innych narządów)
  • torbiele osierdziowe, oskrzelowe
  • zmiany naczyniowe – tętniak aorty, tętniak pnia ramienno-
  • głowowego, wrodzone malformacje naczyniowe
  • przepukliny przeponowe


Śródpiersie tylne

  • nowotwory tkanki nerwowej
  • choroby przełyku – achalazja, torbiel, rak, uchyłek
  • przepuklina oponowa boczna odcinka piersiowego kręgosłupa
  • torbiel przewodu piersiowego

GUZY GRASICY

Grasiczaki stanowią ok. 20 proc. guzów śródpiersia u dorosłych. Pojawiają się najczęściej u osób w wieku 30–40 lat. W połowie przypadków grasiczak przebiega bezobjawowo. Gdy jednak objawy się pojawią, to należą do nich: ból za mostkiem, duszność, kaszel, męczliwości i osłabienia siły mięśni. Guzy grasicy mogą towarzyszyć chorobom autoimmunologicznymi i chorobom układu krwiotwórczego. Są to nowotwory złośliwe, a najgorzej rokujące są postaci naciekające. 

GUZY TKANKI NERWOWEJ

Występują u 20 proc. dorosłych i u 40 proc. dzieci. U osób dorosłych większość takich guzów jest łagodna i przebiega bezobjawowo. Nowotwory złośliwe tkanki nerwowej szybko się powiększają, powodując objawy uciskowe, ból i przerzuty.

TORBIELE ŚRÓDPIERSIA

Występują u 20 proc. dorosłych. W zależności od pochodzenia wyróżnia się: torbiele oskrzelowe, torbiele układu pokarmowego lub torbiele osierdziowe. 

CHŁONIAKI

Stanowią od 10 do 20 proc. guzów śródpiersia u dorosłych.

NOWOTWORY ZARODKOWE

Najczęstszą postacią są potworniaki, które stanowią 80 proc. przypadków nowotworów zarodkowych. Występują wśród 10–15 proc. osób dorosłych. A 20 proc. z nich to postać złośliwa, źle rokująca. Zwykle rozwijają się w 2. i 3. dekadzie życia. Jest bardzo promienioczuły i poddaje się leczeniu, długotrwałe przeżycie jest wyższe niż 60 proc.

GUZY MEZENCHYMALNE

Należą do nich: tłuszczaki, włókniaki, mięśniaki, naczyniaki, chrzęstniaki i kostniaki. Dotyczą 7 proc. guzów śródpiersia u dorosłych.

GUZY TARCZYCY

Najczęstszą postacią jest wole zamostkowe. Guzy tarczycy stanowią 5 proc. wszystkich przypadków guzów i torbieli śródpiersia.

GUZY ZAPALNE

Najczęstsze z nich to gruźliczaki, sarkoidoza, łagodny przerost węzłów chłonnych oraz infekcje pasożytnicze.

GUZY PRZYTARCZYC

Występują rzadko.

Opracowała Agata Majcher

Źródło: 

Choroby układu oddechowego [w:] „Medycyna Praktyczna”; redaktorzy działu: E. Niżankowska-Mogilnicka, R. Krenke, F. Mejza.

Agata

Agata