Andrographis paniculata – królowa gorzkich smaków

Andrographis paniculata – królowa gorzkich smaków

Andrographis paniculata (znana też jako „brodziuszka wiechowata”) to azjatycka roślina z rodziny akantowatych. Do wzrostu upodobała sobie zacienione, wilgotne i ciepłe miejsca, a w warunkach naturalnych najczęściej spotkać ją można na terenach: Tajlandii, Sri Lanki, Indii, Karaibów czy Chin.


Andrographis w ajurwedzie i w tradycyjnej medycynie chińskiej


Andrographis od setek lat wykorzystywana jest w medycynie ajurwedyjskiej oraz w tradycyjnej medycynie chińskiej. Roślina dała się poznać jako ziółko o niezwykle gorzkiej naturze (często nazywana jest „królową gorzkich smaków”). W azjatyckich systemach medycznych Andrographis tradycyjnie wykorzystuje się w leczeniu tych schorzeń, które wymagają wsparcia goryczy, a więc najczęściej będą to słabości w układzie pokarmowym: biegunki, zapalenie żołądka, wątroby i jelit. Ponadto brodziuszka wiechowata sprawdzi się przy: zapaleniu zatok, oskrzeli, migdałków, alergiach, a także w zakażeniach wirusowych (np.: grypa, HIV, wirus opryszczki), bakteryjnych (np. krętki Borelli burgdorferi) czy pasożytniczych (np.: malaria, leiszmanioza).


Andrographis paniculata w tradycyjnej medycynie chińskiej opisywana jest jako zioło o naturze zimnej, pomocne w terapiach oczyszczających, w celu przyspieszenia wydalenia toksyn. Andrographis paniculata jest oficjalnie wymieniona w Farmakopei Indyjskiej jako główny składnik co najmniej 26 preparatów ajurwedyjskich stosowanych w leczeniu zaburzeń wątroby.


Brodziuszka wiechowata – główne wskazania do stosowania we współczesnej medycynie


Najważniejszymi substancjami biologicznie aktywnymi w Andrographis paniculata są andrografolidy należące do grupy diterpenów labdanowych. Różne badania na całym świecie wykazały, że andrografolidy są obiecującym środkiem przeciwnowotworowym. Ich działanie polega na zdolności do apoptozy (uśmiercania) i zatrzymania cyklu namnażania komórek nowotworowych. Już starożytne pisma ajurwedyjskie wspominają o Andrographis paniculata jako o roślinie o właściwościach przeciwnowotworowych. Ekstrakty z Andrographis paniculata są silnie przeciwzapalne, dzięki czemu są w stanie zmniejszyć progresję guza. Andrografolidy w największym stopniu skumulowane są w liściach.


Andrographis paniculata ma udokumentowane działanie przeciwzapalne (tłumi reakcje prozapalne). Jest rośliną immunomodulującą, co oznacza, że stymuluje układ odpornościowy do walki z najbardziej rozmaitymi patogenami czy infekcjami. Wzmacnia odporność oraz pobudza czynności samonaprawcze organizmu.


Ekstrakty z brodziuszki wiechowatej polecane są: przy różnych zaburzeniach trawiennych, na poprawę apetytu, a także dla optymalizacji pracy trzustki, wątroby czy śledziony. Podobnie jak w starożytnych systemach medycznych, Andrographis paniculata zalecana jest: w stanach zapalnych zatok, w chorobach układu oddechowego i w alergiach, jak również do zwalczania pasożytów – tych wewnętrznych, jak i zewnętrznych. Wyciągi z brodziuszki wiechowatej poleca się także przy chorobach autoimmunologicznych.


Andrographis paniculata – podsumowanie, środki ostrożności


Andrographis paniculata to roślina lecznicza tradycyjnie wykorzystywana jako zioło o właściwościach: przeciwzapalnych, przeciwwirusowych, przeciwbakteryjnych, przeciwnowotworowych, immunomodulujących. Andrografolidy – główne aktywne składniki brodziuszki wiechowatej – wykazują wszechstronne spektrum działania farmakologicznego.


Kuracja brodziuszką wiechowatą przez okres krótszy niż 3 miesiące wydaje się być procesem bezpiecznym, jednak tak jak w przypadku innych ziół mogą się zdarzyć reakcje niepożądane, jak np.: utrata apetytu, biegunka, wymioty, wysypka, ból głowy, katar czy zmęczenie. Przyjmowanie za dużych dawek lub przez długi czas Andrographis paniculata może wywoływać: obrzęk węzłów chłonnych, poważne reakcje alergiczne, podwyższenie poziomu enzymów wątrobowych oraz inne działania niepożądane. Przeciwwskazaniem do przyjmowania Andrographis paniculata są: ciąża, okres karmienia piersią, zaburzenia płodności. Wyciągów z brodziuszki wiechowatej nie powinno się jednocześnie łączyć z syntetycznymi lekami przeciwzakrzepowymi ani przeciwnadciśnieniowymi.


Opracowanie Agata Majcher


Inne wpisy w tej kategorii

Festiwal Kultury Zdrowia - Pełnia Zdrowia bez Leków już 2.03.2024 w Katowicach

2024-02-14

Festiwal Kultury Zdrowia - Pełnia Zdrowia bez Leków już 2.03.2024 w Katowicach

Festiwal Kultury Zdrowia Pełnia Zdrowia bez Leków to największe w Polsce spotkanie poświęcone medycynie naturalnej, klasycznej, ziołolecznictwu i profilaktyce prozdrowotnej. Zapraszamy!

Czytaj dalej

Tłuszcze trans – czym są i jak wpływają na nasze zdrowie

2024-02-09

Tłuszcze trans – czym są i jak wpływają na nasze zdrowie

Tłuszcze trans od lat wzbudzają kontrowersje, a badania naukowe potwierdzają ich negatywny wpływ na zdrowie. W związku z tym ważne jest, abyśmy mieli świadomość ich obecności w produktach, które jemy.

Czytaj dalej

Bądź aktywny fizycznie niezależnie od pory roku

2024-02-08

Bądź aktywny fizycznie niezależnie od pory roku

W miejscu, w którym na co dzień przebywasz, możesz stworzyć własną oazę ruchu. Ściany naszego mieszkania skrywają wiele wspierających możliwości w utrzymaniu formy i dobrego samopoczucia. Sprawdź sam.

Czytaj dalej

Czy karma wraca?

2024-02-02

Czy karma wraca?

W artykule przybliżamy pojęcie karmy. Nikt z nas nie ucieknie przed konsekwencjami swoich czynów, a więc skoro tak, to czym są konsekwencje? Czy może być dobra karma i zła karma? Zapraszamy do lektury

Czytaj dalej

Dieta ketogeniczna - w jakich przypadkach znajduje szczególne zastosowanie?

2024-01-30

Dieta ketogeniczna - w jakich przypadkach znajduje szczególne zastosowanie?

W ostatnich latach dieta ketogeniczna, stała się bardzo popularnym sposobem na odchudzanie oraz na terapię różnych schorzeń. Jednak nie w każdym przypadku jest ona skuteczna. Wyjaśniamy dlaczego.

Czytaj dalej