Badajmy poziom trójglicerydów we krwi

Mówiąc o przyczynach udarów mózgu czy zawałów serca, powszechnie wymienia się podwyższony poziom cholesterolu we krwi. Coraz częściej jednak obalana jest ta teoria, a najnowsze badania dowodzą jednoznacznie, że to poziom trójglicerydów (TG) ma zdecydowanie większy wpływ na wystąpienie wspomnianych zdarzeń chorobowych. O tym jednak wspomina się rzadziej, stąd chciałbym przybliżyć Państwu zagrożenia stąd płynące.

Trójglicerydy – jakie jest prawidłowe stężenie

Trójglicerydy to nic innego jak organiczne związki chemiczne należące do lipidów, czyli tłuszczów prostych. Podobnie jak cholesterol, mają niezwykle duże znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, jednakże zbyt wygórowany ich poziom nie jest sprzymierzeńcem zdrowia, a wręcz odwrotnie. Przyjmuje się, że prawidłowe stężenie TG nie powinno przekraczać 150 mg/dl, aczkolwiek stężenie do 200 mg/dl uznawane jest za graniczne. Wartości powyżej tej granicy są już wysokie, a powyżej 500 mg/dl bardzo wysokie. Nie należy tego lekceważyć, albowiem skutki mogą być porażające. Badajmy więc okresowo poziom TG we krwi.

Hipertriglicerydemia – co to jest? Główne powikłania

Hipertriglicerydemia to nic innego jak zawyżony poziom trójglicerydów – powyżej 200 mg/dl. Powikłań i zagrożeń w tym stanie jest dużo więcej aniżeli przy zawyżonym poziomie cholesterolu, choć zazwyczaj zaburzenia te występują jednocześnie. Zbyt wysoki poziom trójglicerydów utrzymujący się przez dłuższy czas, skutkuje zazwyczaj:

•    chorobą niedokrwienną serca, a dalej zawałem,
•    nadciśnieniem tętniczym,
•    cukrzycą typu II,
•    miażdżycą,
•    udarem mózgu,
•    niedoczynnością tarczycy,
•    niewydolnością nerek,
•    zapaleniem trzustki,
•    uszkodzeniem wątroby, trzustki oraz nerek.

Jak widzimy, żartów nie ma. Jeśli więc stwierdzimy u siebie zbyt wysoki poziom TG, należy natychmiast podjąć działania.

Hipertriglicerydemia – przyczyny

Przyczyny hipertliglicerydemii to szeroki temat, gdyż jest tych przyczyn wiele, choć – jak to bywa w tzw. chorobach cywilizacyjnych – zazwyczaj jest to nieprawidłowe odżywianie połączone z brakiem aktywności fizycznej. Nie sposób nie wspomnieć w tym miejscu o otyłości, oddzielnej jednostce chorobowej, ale też przyczynie wielu dodatkowych zakłóceń w funkcjonowaniu organizmu. Przyczyny te zazwyczaj zazębiają się i współuczestniczą. Skoro mówimy przyczynach otyłości, to oczywistym jest złe odżywianie (nadmierna ilość węglowodanów i tłuszczów zwierzęcych, niedobór warzyw i owoców) i brak aktywności fizycznej. Idąc dalej,napotykamy cukrzycę typu II, która źle kontrolowana skutkuje wysokim poziomem glukozy, ale i też TG we krwi.
    
Jak obniżyć poziom TG?

Pierwsza odpowiedź na to pytanie nasuwa się sama, a mianowicie: należy usunąć przyczyny hipertriglicerydemii. Głównym więc elementem w przypadku otyłości jest schudnięcie. Przeprowadzone i opublikowane w 2020 r. badania naukowe potwierdziły, że utrata nawet 5–10 proc. masy ciała znacząco obniża poziom TG we krwi. Istotny jest tutaj wskaźnik BMI (relacja masy ciała do wzrostu), który powinien utrzymywać się w granicach do 25.

Jeśli mowa o masie ciała, to trzeba wspomnieć i o węglowodanach. To przede wszystkim spożycie cukrów prostych odpowiada za zawyżoną masę ciała, a jednocześnie za poziom TG we krwi. Dostarczona do organizmu energia w postaci węglowodanów, jeśli nie jest spalona przekształca się w trójglicerydy, a następnie magazynuje w tkance tłuszczowej. Dowiedziono również, że w walce z poziomem TG dieta niskowęglowodanowa jest dużo skuteczniejsza od diety niskotłuszczowej. Lepiej więc pozyskać energię ze zdrowych roślinnych tłuszczów, aniżeli z cukrów prostych.

Wspomniałem o energii niespalonej, a więc automatycznie jakoby przechodzimy do kolejnego istotnego elementu w walce z hipertriglicerydemią, czyli do aktywności fizycznej. Każdy wysiłek fizyczny spala energię, eliminując jej zbędny nadmiar, zapobiegając tym samym nadwadze i jej przykrym skutkom. Każda aktywność (praca, ćwiczenia, spacery) pozwoli pozyskiwać energię z TG, a tym samym obniżyć ich poziom.

Istotne jest też przyjmowanie pokarmów bogatych w błonnik, który obniża stężenie omawianych tłuszczów. Znajdziemy go w takich produktach jak: warzywa (przede wszystkim zielone i strączkowe), owoce, nasiona i orzechy, produkty zbożowe pełnoziarniste oraz otręby.

Na koniec wspomnę jeszcze o bardzo szkodliwych tłuszczach trans. Znajdują się one przede wszystkim w: margarynach, sklepowych słodyczach czy fast foodach. Tłuszcze trans znacząco podwyższają stężenie TG we krwi, stąd niezwykle istotne jest całkowite wyeliminowanie wspomnianych produktów z diety.



Opracowanie Sławomir Śmiełowski